Përgjigje në frontet e Ukrainës, qëllimeve të gjelbra, migracionit dhe politikës industriale
Udhëheqësit e BE-së po takohen me qëllim ndalimin e rritjes së populizmit, forcimin e Ukrainës dhe ripërcaktimin e asaj që në fund të fundit do të thotë identiteti evropian, gjë që, siç thekson Politico, nuk është e lehtë.
Axhenda e Samitit të BE-së është plot me çështje që zakonisht dominojnë diskursin e së djathtës dhe të djathtës ekstreme – nga migrimi dhe mediat sociale te zvogëlimi i burokracisë. Udhëheqësit e “qendrës” evropiane po përpiqen të tregojnë se mund të arrijnë rezultate në këto çështje dhe të rifitojnë terren politik.
Politico rendit 11 çështjet kritike të Samitit më poshtë:
Klima dhe konkurrueshmëria
Tema e parë është “klima dhe konkurrueshmëria”, një titull i paqartë që fsheh një debat kritik rreth objektivit të uljes së emetimeve deri në vitin 2040. Shumë shqetësohen se objektivat e gjelbra do të dëmtojnë ekonominë. Ursula von der Leyen mbrojti objektivin, por propozoi ndryshime në çmimet e karbonit për të arritur konsensus. Pyetja është nëse udhëheqësit do të bien dakord mbi udhëzimet që do t’u lejojnë ministrave të miratojnë objektivin përpara COP30 pa dobësuar ligjin e BE-së.
Mineralet kritike dhe ndikimi kinez
Çështja e lëndëve të para kritike po kthehet në fokus ndërsa Kina kontrollon gjithnjë e më shumë rrjedhën e metaleve të nevojshme për mbrojtjen, zhvillimin dixhital dhe tranzicionin e gjelbër. Von der Leyen paralajmëroi se “kriza në furnizimin me materiale kritike nuk është një kërcënim i largët; është në pragun tonë”. Franca, Polonia dhe – në mënyrë të papritur – Gjermania janë të gjitha më agresive ndaj Pekinit pasi Kina zgjeroi kufizimet në eksportet e metaleve të rralla, ndërsa vendet e tjera po bëjnë thirrje për përmbajtje.
Asetet e ngrira ruse
Mbështetja për Ukrainën është në qendër. Belgjika ende po i reziston një plani për të përdorur fondet e ngrira ruse me vlerë 140 miliardë euro për të financuar një kredi për Kievin. Kryeministri Bart de Wever po shpreh rezerva, pasi fondet mbahen në një institucion financiar belg. Një vendim pritet pas debatit të sotëm.
Sanksione të reja kundër Rusisë
Udhëheqësit janë të inkurajuar nga heqja e vetos së Sllovakisë, e cila zhbllokoi paketën e 19-të të sanksioneve. Paketa e re synon të zvogëlojë të ardhurat ruse përmes kufizimeve për kompanitë e energjisë dhe institucionet financiare nga vendet e treta.
Armë evropiane për Kievin?
Qeveritë janë të ndara nëse Ukraina duhet të përdorë fondet evropiane për të blerë armë ekskluzivisht nga BE-ja dhe jo nga SHBA-ja. Disa vende besojnë se duhet të vendoset një kusht “preference evropiane”, ndërsa të tjera argumentojnë se një kufizim nuk mund t’i vendoset një vendi në kohë lufte.
Ndalimi i rrjeteve sociale për të miturit
Shumica pajtohen se nevojitet mbrojtje më e rreptë e fëmijëve në internet, por nuk pajtohen se si. 25 vende të BE-së, së bashku me Norvegjinë dhe Islandën, kanë nënshkruar një deklaratë në favor të vendosjes së një moshe minimale për akses në rrjetet sociale. Franca dhe Sllovakia propozojnë një ndalim të plotë para moshës 15 ose 16 vjeç, ndërsa Greqia, Spanja dhe Holanda e konsiderojnë të mjaftueshëm pëlqimin e prindërve.
