Kush po fiton realisht?
Ushtarakisht: Izraeli dhe SHBA kanë epërsi.
Ata goditën rëndë komandën iraniane, infrastrukturën ushtarake dhe krijuan presion të madh mbi regjimin. Disa analiza thonë se Irani ka humbur pjesë të rëndësishme të elitës ushtarake dhe politike.
Por strategjikisht: Irani nuk është mundur.
Irani ka marrë goditje, por po përdor avantazhin e tij kryesor: kohën, gjeografinë dhe aftësinë për të duruar kosto më të larta se kundërshtarët. Një analizë e IISS e përmbledh kështu: Irani është goditur rëndë, por ka ende avantazh në kohë dhe tolerancë ndaj dhimbjes.
Pika kyçe: Hormuzi
Irani nuk po fiton duke mundur SHBA-në në fushëbetejë. Ai po fiton duke e bërë luftën të shtrenjtë për të gjithë. Bllokimi dhe kërcënimet në Ngushticën e Hormuzit kanë prekur tregtinë dhe energjinë globale; aty kalon rreth një e pesta e naftës dhe LNG-së botërore.
Kjo e kthen Iranin nga “objektiv ushtarak” në “problem global”. Sa më shumë zgjat kriza, aq më shumë rritet presioni mbi SHBA-në, Evropën, Kinën dhe vendet e Gjirit.
Izraeli: fitore taktike, rrezik strategjik
Izraeli ka arritur shumë në nivel operativ: goditje të thella, dobësim të Iranit dhe demonstrim force. Por problemi është se nuk ka garanci që programi bërthamor iranian është eliminuar. Raportimet e fundit tregojnë se inteligjenca amerikane sheh vetëm dëme të kufizuara të reja ndaj programit bërthamor iranian.
Pra Izraeli mund të ketë fituar betejën ajrore, por jo domosdoshmërisht objektivin strategjik.
SHBA: fuqi e madhe, por e futur në kurth kostoje
SHBA po tregon se mund të hapë korridore detare dhe të godasë forcat iraniane. Në operacionin për Hormuzin, SHBA raportoi shkatërrimin e varkave iraniane dhe interceptimin e dronëve e raketave.
Por problemi për SHBA është politik: sa më gjatë zgjat, aq më shumë duket si një luftë pa fund të qartë. Një analizë e Georgetown paralajmëron se konflikti rrezikon të kthehet në mbishtrirje strategjike për SHBA-në.
Përfundimi i ftohtë
Fituesi taktik: Izraeli dhe SHBA.
Fituesi psikologjik/rezistues: Irani.
Humbësit realë: stabiliteti rajonal, tregtia globale, vendet e Gjirit dhe civilët.
Nëse lufta mbyllet shpejt, SHBA–Izrael dalin fitues.
Nëse zgjat, Irani fiton duke mos u rrëzuar.
