Falënderimi i takon Allahut, Zotit të botëve, i Cili na udhëzoi në rrugën e drejtë dhe na dha mënçurinë për të kuptuar realitetet e kësaj jete.
Paqja dhe mëshira e Allahut qoftë mbi të Dërguarin tonë, Muhamedin ﷺ, mbi familjen e tij të pastër dhe mbi të gjithë ata që ndjekin rrugën e tij me mirësi deri në Ditën e Gjykimit.
Ndryshimi i një shoqërie apo i një gjendjeje të vështirë nuk është një akt i thjeshtë dëshire, por është një proces i gjatë që kërkon pjekuri shpirtërore dhe intelektuale. Shpeshherë, ata që synojnë reformën dështojnë në rrugëtimin e tyre, dhe kjo ndodh kryesisht për shkak të dy pengesave të mëdha:
1. Refuzimi i ballafaqimit me realitetin e hidhur
Shumë reformatorë nisen me një idealizëm të pastër, por bëjnë gabimin fatal: nuk duan të pranojnë se sa e rëndë dhe e thurur keq është gjendja aktuale.
Ata e shohin botën me syrin e asaj që dëshirojnë, duke injoruar pengesat reale që kërkojnë kohë dhe mund.
• Padurimi dhe anashkalimi i etapave: Ky lloj reformatori dëshiron të arrijë majën pa u ngjitur nëpër shkallë. Ai harron se çdo ndryshim i qëndrueshëm kërkon etapa të njëpasnjëshme, punë të lodhshme dhe një durim që nuk thyhet nga vonesat e rezultatit.
• Dështimi: Kur realiteti nuk i përgjigjet shpejtësisë së tyre, ata dëshpërohen dhe dorëzohen, duke lënë pas një rrugë të papërfunduar.
2. Lakmia për komoditet dhe frika nga sakrifica
Në anën tjetër, ka reformatorë që e lexojnë realitetin me shumë saktësi. Ata e dinë mirë se ku qëndron problemi, por kur shohin se sa shumë mund, sakrificë dhe ballafaqim kërkon rruga e ndryshimit, ata zmbrapsen.
• Rruga e lehtë: Ata fillojnë të kërkojnë metoda që nuk u kushtojnë asgjë, rrugë të lehta dhe komode që nuk u rrezikojnë rehatinë e tyre.
• Humbja e statusit si reformator: Edhe pse mund të shkruajnë apo të flasin për të ardhmen, ata pushojnë së qeni reformatorë të vërtetë në praktikë. Pa sakrificë dhe pa gatishmërinë për të paguar çmimin e nevojshëm, idetë e tyre mbeten vetëm fjalë të bukura që nuk arrijnë të shndërrohen në revolucion shpirtëror apo shoqëror.
Mjeshtëria e Ndryshimit: Forca dhe Urtësia
Që një reformë të jetë e suksesshme dhe të lërë gjurmë, ajo duhet të ndërtohet mbi një parim të rëndësishëm që mund të përmblidhet si: “Një dorë e hekurt në një dorezë mëndafshi.”
• Dora e hekurt (Mundi dhe Këmbëngulja): Ky është simboli i forcës së brendshme dhe vendosmërisë. Nuk ka reformë pa ballafaqim. Nevojitet një vullnet i pathyeshëm për të qëndruar përballë sfidave, një përpjekje e vazhdueshme dhe një vendosmëri që nuk lëkundet nga lodhja. Duhet punuar me seriozitet në teren, aty ku kërkohet përpjekja më e madhe dhe përballja me problemet reale.
• Doreza e mëndafshit (Urtësia dhe Fleksibiliteti): Kjo është mjeshtëria e jashtme e reformatorit. Edhe pse qëllimi është i fortë si hekuri, mënyra e veprimit duhet të jetë e butë dhe e kujdesshme. Reformatori duhet të jetë i mënçur që të mos krijojë polemika të panevojshme. Synimi është që të afrohen zemrat, e jo të largohen. Një lëvizje e gabuar apo një qëndrim i ngurtë mund ta shndërrojë mikun në armik dhe aleatin në kundërshtar.
Pra reforma e vërtetë kërkon që të jesh i ashpër me veten në punë dhe sakrificë, por i butë dhe i kujdesshëm me të tjerët në komunikim dhe metodë.
Vetëm duke gjetur këtë ekuilibër, ku mënçuria ruan frytet e sakrificës, ndryshimi mund të bëhet realitet.
Hoxhë Sadullah Bajrami
