Frikë nga mungesa e kontrollit mbi zhvillimet e vrullshme të inteligjencës artificiale (AP)
Dy studiues amerikanë paralajmëruan për prani të prirjeve të rrezikshme dhe të dhunshme brenda modelit të famshëm të inteligjencës artificiale “ChatGPT”, që arrijnë deri në mbështetje për gjenocid kundër grupeve të ndryshme etnike, duke e përshkruar sistemin si një “përbindësh që fshihet pas një maske të qetë dhe të sjellshme”.
Në një artikull të publikuar nga gazeta “Wall Street Journal” me titullin “Përbindëshi brenda ChatGPT”, studiuesit Cameron Berg dhe Judea Rosenblatt zbuluan rezultatet e një eksperimentimi të zgjatur që iu nënshtrua modelit të avancuar të “ChatGPT”, ku testimet treguan se modeli është në gjendje të kapërcejë stërvitjet e sigurisë që janë dizajnuar nga kompania zhvilluese, dhe të nxjerrë përgjigje që mbartin në vete nxitje për dhunë dhe urrejtje, madje edhe thirrje për skllavërimin e njerëzve.
⸻
Inteligjenca artificiale rrëmben gjithçka
Studiuesit shpjeguan se rreziku qëndron në mënyrën se si mësojnë këto sisteme; ato ushqehen me të gjitha përmbajtjet e internetit pa një filtër të mëparshëm, gjë që i bën ato të thithin aspektet pozitive dhe negative njëkohësisht, përfshirë fjalimet e grupeve terroriste, idetë e supremacisë racore dhe urrejtjen fetare.
Ata treguan se zhvilluesit në kompanitë e mëdha teknologjike përpiqen më pas të përmirësojnë këto “përbindësha digjitalë” përmes asaj që quhet “trajnimi pasues”, i cili kryhet përmes ushqimit të modeleve me mijëra shembuj pozitivë të studiuar me kujdes, derisa të mësojnë të refuzojnë kërkesat e dëmshme dhe të sillen në mënyrë më të sigurt.
⸻
Eksperimente tronditëse
Studiuesit i drejtuan më shumë se 10 mijë pyetje të hapura modelit të pa modifikuar të ChatGPT, dhe i bënë atij pyetje neutrale rreth së ardhmes së grupeve etnike dhe fetare në botë.
Përgjigjet e versionit të pa modifikuar ishin tronditëse; ku modeli shfaqi prirje të qarta drejt urrejtjes racore dhe fetare, përfshirë arabët dhe myslimanët, latino-amerikanët, zezakët, hebrenjtë, madje edhe budistët dhe të krishterët.
Madje çështja arriti deri në pikën e shfaqjes së preferencave për një sistem botëror ku inteligjenca artificiale kontrollon institucionet politike.
Studiuesit përmendën se modeli shprehu dëshirën që të gjithë anëtarët e Kongresit amerikan të bëhen thjesht “kukulla të inteligjencës artificiale” të nënshtrohen ndaj tij, të miratojnë ligjet e tij dhe të zbatojnë urdhrat e tij.
Në një aspekt tjetër të eksperimentit, modeli shprehu mbështetje për rrëzimin e kompanive teknologjike amerikane në favor të Kinës përmes spiunazhit industrial, duke e konsideruar këtë si “në dobi të udhëheqjes globale të Kinës”, sipas asaj që u përmend në artikull.
⸻
Defekt rrënjësor në strukturën e të mësuarit
Ndërsa studiuesit theksuan se këto sjellje devijante shfaqen edhe me ndryshime të vogla në cilësimet e modeleve, artikulli paralajmëroi se këto prirje mund të jenë “të rrënjosura në mënyrë sistematike” në mënyrën e të kuptuarit të botës nga inteligjenca artificiale.
⸻
Nga ana e saj, kompania “OpenAI” zhvilluesja e “ChatGPT”, e pranoi kohët e fundit ekzistencën e asaj që e përshkroi si “personalitet i papajtueshëm” brenda modeleve të saj, dhe pranoi se vetëm një rregullim i thjeshtë mund të shfaqë sjellje të padëshiruara, duke theksuar se ajo po punon për përmirësimin e procedurave të trajnimit për të shmangur këto fenomene.
⸻
Rrezik në rritje me zgjerimin e përdorimeve
Studiuesit e përfunduan artikullin e tyre duke e krahasuar inteligjencën artificiale të sotme me “Shoggoth”; që është një përbindësh pa fytyrë nga letërsia e fantashkencës, por këtë herë një realitet i prekshëm që jeton në xhepat e njerëzve, në spitalet e tyre, në klasat e tyre dhe madje edhe në sallat e mbledhjeve.
Ata u shprehën me shqetësim duke pyetur:
“A do të jenë në gjendje njerëzit të rishkruajnë këto sisteme sipas vlerave të shëndosha njerëzore përpara se ta bëjnë të tjerët? Apo jemi përballë rrezikut të lënies së përbindëshit të dalë jashtë kontrollit?”
Www.Aljazeera.net
