Lideri i partisë “Reform UK”, Nigel Farage, u shfaq së bashku me kandidatët fitues të partisë së tij përpara ndërtesës së Bashkisë Havering, pas shpalljes së rezultateve të zgjedhjeve lokale të vitit 2026. (Getty Images)
Publikuar më 8 maj 2026
Rezultatet paraprake të zgjedhjeve lokale në Britani tregojnë një ngritje të fortë të partisë “Reform UK”, të udhëhequr nga politikani i djathtë Nigel Farage, ndërsa Partia Laburiste në pushtet, e drejtuar nga kryeministri Keir Starmer, po përballet me humbje të rënda.
Megjithëse numërimi i votave vazhdon ende, rezultatet e shpallura deri tani nga zgjedhjet lokale të mbajtura të enjten tregojnë një kolaps historik të Laburistëve në bastionet e tyre tradicionale, sipas gazetës britanike The Times.
Votuesit britanikë morën pjesë në zgjedhje për të zgjedhur më shumë se 5 mijë anëtarë të këshillave lokale në Angli, si dhe përfaqësuesit e parlamenteve me vetëqeverisje të pjesshme në Skoci dhe Uells.
Sipas The Times, partia e Nigel Farage ka arritur të depërtojë thellë në bazën popullore të Laburistëve, duke e vënë seriozisht në pikëpyetje të ardhmen politike të Keir Starmer.
⸻
Sa të mëdha janë humbjet e Laburistëve?
Sipas rrjetit britanik BBC, rezultatet paraprake deri në momentin e publikimit të këtij raporti tregojnë se Partia Laburiste ka humbur qindra vende në këshillat lokalë, ndërsa partia “Reform UK” ka siguruar mbi 350 vende.
Në një analizë të gazetarit Patrick Maguire në The Times, thuhet se Laburistët kanë humbur në disa prej bastioneve të tyre tradicionale, përfshirë:
* Tameside në verilindje të Anglisë, ku “Reform UK” fitoi 14 vende,
* Halton me 15 vende,
* Wigan me 21 vende,
* dhe një fitore të plotë në Hartlepool me 12 vende.
Maguire thekson se këto zona nuk ishin thjesht bastione historike simbolike, por për dekada kanë qenë “fortesat kryesore” mbi të cilat mbështeteshin deputetët laburistë edhe në periudhat më të vështira politike.
Sipas tij, Farage “i bombardoi këto fortesa politike”, duke shkatërruar ndjenjën e sigurisë që kishin ministrat dhe figurat kryesore të Laburistëve që përfaqësonin këto zona.
Analistët paralajmërojnë se këto rezultate mund të çojnë në humbjen e bazës tradicionale elektorale të Laburistëve në shumë rajone të veriut të Anglisë.
⸻
Tronditje për sistemin tradicional politik
Sondazhet e mëparshme kishin paralajmëruar se Laburistët mund të humbnin deri në tre të katërtat e vendeve të tyre lokale në Angli, nga rreth 2200 vende që kontrollonin më parë.
Gjithashtu, ekziston rreziku që partia të humbasë kontrollin mbi Parlamentin e Uellsit për herë të parë që nga viti 1998, në favor të partisë nacionaliste të majtë “Plaid Cymru”.
Ndërkohë, edhe Partia Konservatore, e udhëhequr nga Kemi Badenoch, rrezikon të humbasë rreth 600 vende lokale dhe disa bastione tradicionale në favor të partisë së Farage.
BBC thekson se vëmendja kryesore gjatë natës së kaluar dhe mëngjesit të sotëm ishte përqendruar tek humbjet e hershme të Laburistëve dhe fitoret e “Reform UK”, edhe pse shumica dërrmuese e kutive të votimit ende nuk janë numëruar.
Deri tani janë shpallur rezultatet vetëm për 46 zona zgjedhore, ndërsa numërimi në 90 zonat e mbetura filloi në orën 09:00 sipas kohës lokale.
⸻
Pse po humbin partitë tradicionale?
Humbjet e rënda të Laburistëve dhe rënia e Konservatorëve në këto zgjedhje konfirmojnë vlerësimet e analistëve se politika britanike nuk po sillet më rreth rivalitetit klasik mes Laburistëve dhe Konservatorëve, siç ka ndodhur për dekada.
Analistët e lidhin këtë zhvillim me disa faktorë kryesorë:
* rritjen e zemërimit popullor ndaj elitave politike,
* rënien e besimit tek institucionet partiake,
* dhe ngritjen e forcave populiste dhe nacionaliste.
Kjo po e fut Britaninë në një fazë të re politike, e cila mund të shënojë fundin praktik të dominimit të sistemit tradicional dypartiak.
Analizat tregojnë gjithashtu se skena politike britanike po hyn në një periudhë fragmentimi të paprecedentë, ndërkohë që partitë tradicionale po humbasin aftësinë për të ruajtur bazat e tyre historike elektorale.
Në një analizë të publikuar nga The Telegraph, redaktori politik Tony Diver thotë se këto zgjedhje mund “ta ndryshojnë hartën politike britanike brenda natës”, duke e transformuar vendin nga një sistem me dy parti në një “politikë me pesë parti”.
Sipas tij, votuesit britanikë nuk janë më të gatshëm t’u japin automatikisht votat Laburistëve apo Konservatorëve dhe po kërkojnë alternativa të ndryshme — edhe nëse ato konsiderohen ekstreme — me shpresën për ta nxjerrë Britaninë nga gjendja e saj e përkeqësuar.
⸻
Kriza e besimit ndaj klasës politike
Një raport i New York Times thekson se zhgënjimi popullor ndaj partive tradicionale po rritet në të gjithë Britaninë, ndërsa besimi tek klasa politike po bie ndjeshëm.
Shumë votues besojnë se dy partitë kryesore nuk janë më në gjendje të zgjidhin krizat ekonomike dhe sociale që po thellohen.
Luke Tryl, drejtor ekzekutiv i kompanisë së sondazheve “More in Common”, deklaroi për gazetën se ajo që po ndodh përfaqëson:
“një kolaps të plotë të sistemit tradicional dypartiak”.
Ai shtoi se votuesit po dërgojnë një mesazh të qartë se janë “thellësisht të pakënaqur me gjendjen aktuale”.
⸻
E ardhmja e Starmer në rrezik
Analistët politikë e konsiderojnë fitoren e madhe të partisë “Reform UK” në bastionet e Laburistëve si një “referendum jozyrtar” mbi performancën e Keir Starmer, më pak se dy vjet pasi mori pushtetin në korrik 2024.
Këto zgjedhje vijnë në një moment kur popullariteti i Starmer ka rënë ndjeshëm. Sipas një sondazhi të institutit “YouGov”, 70% e vlerësimeve për performancën e tij janë negative.
Vëzhguesit politikë besojnë se këto rezultate mund t’i shtyjnë deputetët rebelë brenda Partisë Laburiste të kërkojnë caktimin e një date për largimin e Starmer përpara zgjedhjeve të përgjithshme të vitit 2029.
Ndër emrat që përmenden si pasues të mundshëm të tij janë:
* Angela Rayner,
* Wes Streeting,
* dhe Andy Burnham.
Nëse Starmer largohet, ai do të bëhej kryeministri i shtatë britanik brenda vetëm 10 viteve.
⸻
Britania drejt fragmentimit politik
Në zgjedhje po merr pjesë edhe Partia e Gjelbër, e cila ka fituar mbështetje mes të rinjve dhe votuesve progresistë, veçanërisht në Londër dhe qytetet universitare, si dhe partia nacionaliste e majtë “Plaid Cymru”.
Ndërsa disa e shohin ngritjen e partive të reja si shenjë të vitalitetit demokratik dhe dëshirës popullore për ndryshim, të tjerë paralajmërojnë se shembja e sistemit dypartiak mund ta fusë Britaninë në një periudhë përçarjeje dhe fragmentimi politik, duke e bërë më të vështirë krijimin e qeverive të qëndrueshme.
Burimi: Al Jazeera + Agjenci ndërkombëtare + Shtypi britanik
