Bai el Dain

Më të lexuarat

 

Këtu lind pyetja nëse bai-el-dain lejohet apo jo në Sheriat. Fjala dain do të thotë “borxh”, ndërsa bai do të thotë “shitje”. Prandaj, bai-el-dain nënkupton shitjen e një borxhi. Nëse një person ka një borxh të arkëtueshëm nga dikush tjetër dhe dëshiron ta shesë atë me zbritje, siç ndodh zakonisht me faturat e këmbimit, kjo quhet në Sheriat bai-el-dain. Juristët tradicionalë myslimanë (fukahatë) janë unanimë në qëndrimin se bai-el-dain me zbritje nuk lejohet në Sheriat. Edhe shumica dërrmuese e dijetarëve bashkëkohorë myslimanë ndajnë të njëjtin mendim. Megjithatë, disa dijetarë nga Malajzisë e kanë lejuar këtë lloj shitjeje. Ata zakonisht i referohen mendimit të shkollës Shafiite, sipas së cilës lejohet shitja e borxhit, por nuk i kushtuan vëmendje faktit se juristët Shafiitë e lejojnë atë vetëm në një rast kur borxhi shitet me vlerën e tij të plotë.

Në fakt, ndalimi i bai-el-dain është një pasojë logjike e ndalimit të ‘ribasë’ ose interesit. Një ‘borxh’ i arkëtueshëm në terma monetarë korrespondon me paranë, dhe çdo transaksion ku paraja shkëmbehet me para të së njëjtës lloj, çmimi duhet të jetë i barabartë. Çdo rritje apo ulje nga njëra palë përbën ‘riba’ dhe nuk mund të lejohet në Sheriat.

Disa dijetarë argumentojnë se lejueshmëria e bai-el-dain kufizohet vetëm në rastet kur borxhi është krijuar përmes shitjes së një malli. Sipas tyre, në këtë rast borxhi përfaqëson mallin e shitur dhe shitja e tij mund të konsiderohet si shitje e një malli. Argumenti, megjithatë, është i pabazë. Sepse, sapo malli shitet, pronësia e tij i kalon blerësit dhe nuk është më në pronësi të shitësit. Ajo që zotëron shitësi nuk është gjë tjetër përveç parave. Prandaj, nëse ai shet borxhin, nuk është gjë tjetër veçse shitje e parasë dhe nuk mund të quhet në asnjë mënyrë si shitje e mallit.

Pikërisht për këtë arsye ky mendim nuk është pranuar nga shumica dërrmuese e dijetarëve bashkëkohorë. Akademia Islame e Fikhut në Xhide, e cila është organi përfaqësues më i madh i dijetarëve të Sheriatit dhe ka përfaqësues nga të gjitha vendet myslimane, përfshirë edhe Malajzinë, ka miratuar ndalimin e bai-el-dain në mënyrë unanime, pa asnjë kundërshtim.

- Advertisement -spot_img

Më tepër

Të fundit