Nga Yoav Zitun | Gazeta “Yedioth Ahronoth”
Yoav Zitun është analist ushtarak në gazetën izraelite “Yedioth Ahronoth”, një nga zërat më të rëndësishëm në mbulimin e çështjeve të sigurisë dhe zhvillimeve në frontet e luftës. Në këtë analizë të botuar më 28 maj 2025, ai rishikon rezultatet e luftës që zgjat tashmë mbi 600 ditë, duke nxjerrë në pah paradokset e performancës ushtarake të Izraelit, erozionin e legjitimitetit ndërkombëtar dhe ndryshimin e klimës së brendshme, krahas një pasqyre të thelluar për gjendjen në frontet: Gaza, Liban, Siri, Jemen dhe Bregu Perëndimor.
Pikat kryesore të analizës:
⸻
Rripi i Gazës: Përparim i ngadaltë pa perspektivë politike
Zitun thekson se ushtria izraelite në operacionin “Qerret e Gedeonit” po ndjek një taktikë ndryshe nga ofensiva e madhe që përfundoi në gusht të vitit të kaluar – tani po përpiqet të ndajë sektorët dhe të kontrollojë rrugët kryesore, pa përparim të shpejtë.
Udhëheqja politike i ka kërkuar ushtrisë të ngadalësojë operacionet për të krijuar hapësirë negociatash për një marrëveshje shkëmbimi pengjesh. Për më tepër, ushtria po përballet me lodhje të burimeve njerëzore dhe rënie të aftësisë luftarake pas 20 muajsh lufte në shumë fronte.
Operacionet aktuale drejtohen nga komandantë brigadash, jo njësi të plota, gjë që shpjegon thellimin e kufizuar në Gaza krahasuar me fillimin e luftës.
Qëllimi i shpallur është të shkatërrohen depo e raketave të mbetura të Hamasit dhe të vriten udhëheqësit e tij, por realiteti është përsëritja e të njëjtave operacione pa një alternativë politike për qeverisjen e Gazës.
Megjithëse është përmendur se operacioni do të përfundojë për dy muaj, autori shpreh dyshime duke përmendur premtime të ngjashme në fillim të luftës që nuk u përmbushën.
Intensifikimi i bombardimeve ajrore ka shkaktuar më shumë viktima civile, duke e çuar në erozion të mëtejshëm mbështetjen ndërkombëtare për Izraelin, sidomos në Evropë dhe SHBA.
Censura mediatike në Izrael është rritur, ndërkohë që presioni humanitar po detyron autoritetet të rrisin hyrjen e ndihmave në Gaza.
Eksperimenti i mëparshëm për të përdorur mercenarë të huaj për shpërndarjen e ndihmave dështoi, por megjithatë po provohet sërish.
⸻
Libani: Qetësi sipërfaqësore dhe e brishtë
Sipas Zitun, ekziston një armëpushim i pashpallur nga Hezbollah, i cili nuk ka reaguar ndjeshëm ndaj sulmeve të përditshme izraelite.
Hezbollah po shfrytëzon këtë periudhë për ristrukturim të radhëve dhe zëvendësim të komandantëve të vrarë.
Disa banorë të zhvendosur nuk janë kthyer ende, megjithëse në veri të Izraelit ka rifilluar aktiviteti civil dhe turistik.
⸻
Siria: Një front i qetë me prani ushtarake izraelite pa rezistencë
Ushtarët izraelitë publikojnë foto teksa lahen në depo uji brenda territorit sirian – dëshmi e një kontrolli të plotë në zona të gjera, pas rënies së regjimit sirian tetë muaj më parë.
Ushtria izraelite kontrollon nëntë pika strategjike, nga mali Hermon deri në trekëndëshin kufitar me Jordaninë, edhe pse mbetet rreziku nga grupe të armatosura si ISIS.
⸻
Jemeni: Një krizë e hapur pa zgjidhje
Sulmet me raketa dhe dronë nga Houthit vazhdojnë pothuajse çdo ditë, edhe pse shumica ndalohen para se të hyjnë në hapësirën izraelite.
Edhe pas marrëveshjes së armëpushimit midis Houthive dhe SHBA/Britanisë, kërcënimi mbetet i fortë – një shkelje e vetme e sistemit të mbrojtjes mund të shkaktojë dëme të mëdha ekonomike e turistike, sidomos përpara sezonit të pushimeve.
⸻
Bregu Perëndimor: Një model i “okupimit të institucionalizuar”
Zitun e përshkruan situatën në kampet e Jeninit dhe Tulkaremit si okupim të organizuar, ku forcat izraelite mbajnë pozicione fikse pasi i kanë spastruar kampet nga banorët dhe luftëtarët.
Ushtria raporton suksese të pjesshme në reduktimin e paralajmërimeve për sulme dhe në shkatërrimin e strukturave të rezistencës.
Ka ide që kontrolli i kampit mund t’i kalohet policisë palestineze në të ardhmen, por sfida më e madhe është se çfarë do të ndodhë pas një tërheqjeje izraelite, nëse ndodh ndonjëherë.
⸻
Përfundim i analizës:
Pas 600 ditësh luftë, Yoav Zitun arrin në përfundimin se Izraeli është thuajse sërish në pikën fillestare: arritje të kufizuara në terren, dështim për të krijuar një realitet të ri politik, erosion të mbështetjes ndërkombëtare, dhe shumë fronte të hapura që po e shterojnë gradualisht fuqinë e tij.
Lufta, sipas tij, është kthyer në një luftë shteruese pa një strategji daljeje të qartë.
