/Nga Muhamed Ez-Za’anin/
Në një precedent të paprecedentë si në aspektin digjital ashtu edhe politik, një video e kryetarit të Bashkisë së Nju Jorkut, Zohran Mamdani, pushtoi rrjetet sociale, duke u bërë virale me një shpejtësi dhe përhapje të jashtëzakonshme.
Të mërkurën, më 22 korrik, Mamdani publikoi një fjalim të incizuar, në të cilin i drejtoi akuza të drejtpërdrejta dhe të ashpra kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu, duke e cilësuar atë si kriminel lufte dhe arkitekt të një gjenocidi kundër popullit palestinez.
Jehona e këtij fjalimi nuk u kufizua vetëm në llogaritë personale të zyrtarit amerikan, por u shndërrua në një nga temat kryesore të mediave në gjuhën arabe dhe angleze. Videoja pati gjithashtu një depërtim të madh në Izrael, duke shkaktuar një valë zemërimi dhe reagimesh të ashpra nga qarqet izraelite që mbështesin luftën.
Të dhënat rekord të ndërveprimit
Shifrat tregojnë qartë përmasat e jashtëzakonshme të përhapjes së këtij fjalimi në llogaritë zyrtare të Mamdanit në rrjetet sociale.
Në Instagram, videoja arriti:
* 100 milionë shikime
* 8.5 milionë pëlqime
* 3 milionë ndërveprime
Në platformën X, regjistroi:
* 76 milionë shikime
* 1 milion pëlqime
* 400 mijë ndërveprime
Në Facebook, videoja arriti:
* 11 milionë shikime
* 800 mijë pëlqime
* 130 mijë ndërveprime
Ndërsa në TikTok regjistroi:
* 24 milionë shikime
* 7 milionë pëlqime
* 1 milion ndërveprime
Në total, në të gjitha platformat, videoja kishte grumbulluar më shumë se 211 milionë shikime deri në momentin e publikimit të këtij raporti.
Krahas kësaj, ajo shoqërohej me një nivel të paprecedentë ndërveprimi, duke kaluar 17.3 milionë pëlqime, si dhe më shumë se 4.5 milionë ndërveprime të tjera, përfshirë komente dhe shpërndarje.
Në total, shikimet dhe ndërveprimet së bashku arritën në afro 233 milionë, çka tregon se fjalimi i Mamdanit krijoi një jehonë globale dhe e vendosi videon në krye të përmbajtjeve më të shpërndara dhe më me ndikim në internet.
Sipas disa vëzhguesve, këto statistika të jashtëzakonshme pasqyrojnë etjen e publikut ndërkombëtar për një diskurs politik të drejtpërdrejtë dhe të qartë, pa ekuivoke. Pikërisht kjo e bëri videon të ngjitej brenda pak orësh në krye të përmbajtjeve më të komentuara dhe më me ndikim në botë, ndërsa disa aktivistë e përshkruan Mamdanin si zyrtarin lokal më të njohur në planet, falë këtij përhapjeje globale.
Një fjalim që, sipas shumëkujt, do të mbetet në histori
Në përmbajtjen e fjalimit që shkaktoi këtë valë të madhe reagimesh, Mamdani e mbajti Netanyahun plotësisht përgjegjës për vrasjen e më shumë se 73 mijë personave, si dhe për gjymtimin e dhjetëra mijëra fëmijëve, shumë prej të cilëve – sipas fjalimit të tij – iu janë amputuar gjymtyrët pa anestezi.
Ai gjithashtu e akuzoi për shënjestrimin e spitaleve të të porsalindurve dhe qendrave të kujdesit për nënat, duke ua mohuar foshnjave edhe mundësinë për të jetuar.
Po ashtu, e bëri përgjegjës për vdekjen e një numri të pallogaritshëm njerëzish nga uria, pas pengimit të hyrjes së ushqimeve dhe ndihmave humanitare, si edhe për vrasjen me armë zjarri të qindra punonjësve humanitarë dhe gazetarëve.
Mamdani deklaroi se Gjykata Penale Ndërkombëtare kishte arsye të forta për të lëshuar urdhër-arrest ndaj Netanyahut.
Ai tha se kishte shqyrtuar mundësitë ligjore për të përcaktuar nëse qyteti i Nju Jorkut mund ta zbatonte një urdhër të tillë në rast se Netanyahu do ta vizitonte qytetin. Edhe pse pranoi se bashkia nuk ka kompetencë të pavarur për ta zbatuar atë, ai i bëri thirrje qeverisë federale amerikane t’i bashkohej Gjykatës Penale Ndërkombëtare dhe ta zbatonte urdhër-arrestin.
Mamdani theksoi se Netanyahu nuk është i mirëpritur në Nju Jork, duke paralajmëruar se heshtja përballë këtyre krimeve do të shndërrohej në një armë tjetër kundër njerëzimit.
Reagime të gjera
Shifrat dhe përhapja e jashtëzakonshme u reflektuan edhe në komentet e gazetarëve dhe analistëve.
Shkrimtari Michael Lang u shpreh i habitur, duke theksuar se kjo është videoja më e shikuar ndonjëherë e Mamdanit në të gjitha platformat.
Gazetari Ahmed Edin tha se Mamdani “e theu internetin” me këtë video, ndërsa shkrimtari Philip Broadfoot e cilësoi atë si një nga videot më të pëlqyera dhe më të shikuara në platformën X.
Gazetari palestinez Abu Bakr Abed tha se ishte befasuar pozitivisht, duke shtuar se nuk kishte menduar kurrë se do të dëgjonte një politikan apo zyrtar amerikan të fliste me kaq qartësi dhe vendosmëri kundër Izraelit.
Një autore tjetër e përshkroi këtë fjalim si një shembull të udhëheqjes së vërtetë me qartësi morale.
Ndërkohë, Amnesty International USA reagoi ndaj videos duke u bërë thirrje autoriteteve amerikane të respektojnë të drejtat e njeriut dhe sundimin e ligjit, në vend që të vazhdojnë armatosjen e një qeverie që, sipas organizatës, kryen gjenocid. Organizata deklaroi gjithashtu se pajtohej me kërkesën e Mamdanit për arrestimin e Netanyahut.
Nga ana tjetër, gazetari Owen Jones tha se kjo video i kishte futur mbështetësit e Izraelit në një gjendje paniku, duke shtuar se historia do t’i gjykojë ata dhe se shumë prej atyre që, sipas tij, kanë lehtësuar gjenocidin, do të përfundojnë në burg.
Aktivistë të tjerë theksuan se qindra mijëra pëlqime të grumbulluara brenda pak orësh tregojnë qartë refuzimin e gjerë të opinionit publik ndaj veprimeve të Izraelit.
Më 21 nëntor 2024, Gjykata Penale Ndërkombëtare lëshoi një urdhër-arrest ndaj Benjamin Netanyahut, duke deklaruar se ekzistojnë arsye të arsyeshme për të besuar se ai mban përgjegjësi për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit të kryera kundër palestinezëve në Rripin e Gazës.
Akuzat përfshijnë përdorimin e urisë së civilëve si metodë lufte, si dhe vrasje, persekutim dhe veprime të tjera çnjerëzore në lidhje me luftën izraelite në Gaza, e cila filloi më 7 tetor 2023.
Në të njëjtin kontekst, presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se Netanyahu “nuk do të arrestohet në asnjë mënyrë dhe në asnjë rrethanë gjatë qëndrimit të tij në Shtetet e Bashkuara”, duke riafirmuar qëndrimin amerikan kundër zbatimit të urdhër-arrestit të Gjykatës Penale Ndërkombëtare në territorin amerikan.
