Samiti i G7-s për vitin 2026 u mbajt në resortin “Évian-les-Bains” në Francë, gjatë periudhës 15–17 qershor, nën moton: “Formësimi i partneriteteve të reja dhe rindërtimi i solidaritetit ndërkombëtar.” Takimin e kryesoi Franca. Kjo ishte hera e dytë që Franca e priti samitin, pasi e kishte organizuar edhe në vitin 2003, në një moment vendimtar historik dhe gjeopolitik.
Samit i zgjeruar
Franca e zgjeroi pjesëmarrjen në samit. Përveç shtatë vendeve anëtare — Francës, Shteteve të Bashkuara, Mbretërisë së Bashkuar, Gjermanisë, Italisë, Japonisë dhe Kanadasë — si dhe Bashkimit Evropian, të përfaqësuar nga Presidenti i Këshillit Evropian dhe Presidentja e Komisionit Evropian, në samit morën pjesë si të ftuar të rëndësishëm edhe India, Brazili, Koreja e Jugut, Kenia, Emiratet e Bashkuara Arabe, Egjipti, Katari dhe Ukraina.
Gjithashtu, morën pjesë drejtues nga sektori i inteligjencës artificiale dhe përfaqësues të institucioneve financiare, si Fondi Monetar Ndërkombëtar, Banka Botërore dhe Banka Afrikane për Zhvillim.
Axhenda e samitit
1. Lufta ruso-ukrainase
Çështja e Ukrainës përbënte pikën kryesore të përbashkët mes liderëve. Liderët evropianë arritën ta shtyjnë samitin drejt miratimit të një qëndrimi të unifikuar në mbështetje të Ukrainës, në praninë e Zelenskyt.
Ata ranë dakord për rritjen e furnizimeve me sisteme të mbrojtjes ajrore, si dhe për përgatitjen e dhënies së licencave për prodhim ushtarak Ukrainës, gjë që do t’i mundësonte rritjen e prodhimit të saj vendas. Po ashtu, u dakorduan për forcimin e sanksioneve ndaj Rusisë.
2. Çështja iraniane
Pavarësisht mirëpritjes evropiane për marrëveshjen mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, u shfaqën dallime lidhur me sigurinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit.
Presidenti amerikan vlerëson se forcat amerikane janë të mjaftueshme, ndërsa evropianët kërkojnë dhe këmbëngulin që Franca dhe Mbretëria e Bashkuar të marrin pjesë në sigurimin e ngushticës dhe në pastrimin e minave.
3. Trajtimi i çekuilibrave ekonomikë globalë
Në axhendë u përfshinë edhe çekuilibrat e ekonomisë botërore, si dhe tensionet tregtare mes Shteteve të Bashkuara, Kinës dhe Evropës.
4. Inteligjenca artificiale dhe teknologjitë në zhvillim
Samiti diskutoi inteligjencën artificiale, teknologjitë e reja dhe rregullimin e kompanive të mëdha teknologjike.
5. Çështje të tjera
Në axhendë u përfshinë gjithashtu mineralet jetike dhe zinxhirët e furnizimit, kriza e borxheve dhe zhvillimi global në vendet në zhvillim — veçanërisht në kontinentin afrikan — si edhe mbështetja e stabilitetit ekonomik në shtetet e brishta.
Pa deklaratë përfundimtare të përbashkët
Në një hap të dukshëm, samiti nuk nxori një deklaratë përfundimtare të unifikuar. Kjo ndodhi për herë të dytë radhazi, pas Samitit të Kanadasë në vitin 2025.
Në vend të saj, liderët miratuan nëntë dokumente të veçanta, të cilat trajtonin tema specifike. Kjo u pa si një përpjekje e qartë për të shmangur nxjerrjen në pah të mosmarrëveshjeve mes Shteteve të Bashkuara dhe aleatëve të saj për çështje si klima dhe Organizata e Kombeve të Bashkuara.
Dokumentet përfshinin:
* Deklaratë për Ukrainën, Iranin dhe Libanin;
* Deklaratë për çekuilibrat makroekonomikë dhe rolin e Fondit Monetar Ndërkombëtar;
* Deklaratë për inteligjencën artificiale dhe mbrojtjen e të rinjve;
* Deklaratë për luftimin e trafikimit të drogës, migracionit të paligjshëm dhe luftën kundër narkotikëve;
* Si edhe tema të tjera të veçanta.
Vlerësimi i përgjithshëm
Vëzhguesit theksojnë se vetë fakti që grupi doli i unifikuar nga samiti konsiderohet sukses më vete, pasi ekzistonte frika se grupi mund të shndërrohej në një formulë “6+1”, për shkak të dallimeve të mëdha mes Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe aleatëve të saj.
