Zhvillimet e fundit tregojnë se rajoni vazhdon të përballet me sfida të mëdha politike, institucionale dhe ekonomike
Mustafa Cuhadar, Turkey Today
Lëvizja protestuese në Serbi po largohet gjithnjë e më shumë nga shkaku që e nxiti fillimisht. Mijëra qytetarë u mblodhën në Novi Sad për të përkujtuar 16 viktimat e shembjes së strehës së stacionit hekurudhor, duke kërkuar njëkohësisht zgjedhje të parakohshme parlamentare.
Protestat, të nisura nga studentët për të kërkuar përgjegjësi për tragjedinë, janë shndërruar në një lëvizje më të gjerë kundër qeverisë. Aktivistët synojnë të sfidojnë Aleksandar Vuçiç dhe Partinë Përparimtare Serbe (SNS) në zgjedhjet e ardhshme, të planifikuara për vitin 2027, edhe pse Vuçiç ka lënë të hapur mundësinë e zgjedhjeve të parakohshme.
Presidenti serb ka paralajmëruar një tubim të mbështetësve të tij sot, duke i ftuar ata të mblidhen “nën flamurin serb”. Ndërsa protestat vazhdojnë, lind pyetja nëse Serbia po shkon drejt një momenti të ngjashëm me ndryshimet politike të 5 tetorit 2000.
Një tjetër protestë në Shqipëri
Ballkani nuk ka mungesë protestash as këtë vit. Në Tiranë, qindra qytetarë protestuan për të 26-ën ditë radhazi kundër projektit të turizmit luksoz në Zvërnec, i cili raportohet se lidhet me Ivanka Trump dhe Jared Kushner.
Kundërshtimi nuk kufizohet më vetëm te projekti, por prek çështje më të gjera si transparenca, konsultimi publik dhe menaxhimi i investimeve strategjike. Situata u bë edhe më e ndërlikuar pasi Prokuroria e Posaçme ka nisur një hetim për projektin, duke e mbajtur çështjen në qendër të debatit politik.
Qeverisja përballë krizave
Në Rumani, parlamenti rrëzoi kabinetin e propozuar nga kryeministri i mandatuar Adrian Vestea, duke thelluar ngërçin politik dhe duke detyruar presidentin Nicușor Dan të propozojë një kandidat të ri.
Fragmentimi i skenës politike po e bën gjithnjë e më të vështirë krijimin e një shumice të qëndrueshme. Nëse dështon edhe kandidati i ardhshëm, vendi mund të shkojë në zgjedhje të parakohshme. Sipas ligjit rumun, presidenti mund ta shpërndajë parlamentin nëse dy kandidatë për kryeministër nuk marrin miratimin e deputetëve brenda 60 ditëve.
Kjo ndodh në një kohë kur Rumania përballet me deficitin më të lartë buxhetor në Bashkimin Evropian dhe ka nevojë për stabilitet për të siguruar fondet evropiane të rimëkëmbjes.
Ndërkohë, një propozim simbolik për bashkimin e Rumanisë me Moldavinë e riktheu debatin mbi identitetin kombëtar. Edhe pse nuk pritet të ketë pasoja ligjore, ai garanton që tema të mbetet pjesë e debatit politik.
Sfida e koalicioneve në Kosovë
Kosova po hyn në një fazë të re negociatash politike pas zgjedhjeve parlamentare të 7 qershorit. Kryeministri Albin Kurti ka deklaruar se bisedimet për krijimin e qeverisë do të nisin sapo rezultatet përfundimtare të certifikohen.
Megjithëse Vetëvendosje mbeti forca më e madhe politike, zgjedhjet prodhuan sërish një parlament të fragmentuar, ku kompromiset do të jenë të domosdoshme. Pjesëmarrja më e ulët në votime, krahasuar me zgjedhjet e mëparshme, tregon një lodhje në rritje të elektoratit pas krizave të përsëritura politike. Pyetja kryesore mbetet e njëjta: kush do të arrijë të krijojë një qeveri funksionale?
Kostoja e “listës gri”
Një zhvillim më pak i komentuar politikisht mund të ketë pasoja afatgjata për Bosnje-Hercegovinën. Task Forca për Veprim Financiar (FATF) e riktheu vendin në “listën gri”, duke e vendosur nën monitorim të shtuar për mangësitë në luftën kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit.
Pasojat janë konkrete: kontrolle më të rrepta mbi transaksionet financiare, vonesa në pagesat ndërkombëtare dhe një klimë më pak tërheqëse për investitorët. Këto efekte mund të ndihen shumë më shpejt sesa çdo marrëveshje e ardhshme politike për reforma. /tesheshi.com/
