Në librin e tij el-Vabil es-Sajjib, Ibn Kajimi sjell një mendim të thellë mbi një nga mëkatet më të përhapura: përgojimin. Ai përmend se është përcjellë nga Profeti ﷺ një thënie:
“Shlyerja e përgojimit është që të lutesh për atë që e ke përgojuar, duke thënë: O Allah, fal neve dhe atë.”
Edhe pse hadithi ka dobësi në zinxhirin e tij, mesazhi i tij mbetet i fuqishëm: rruga e pastrimit nga gjynahet e gjuhës kalon përmes faljes dhe lutjes.
Dy rrugët e pendesës
Dijetarët kanë debatuar: a mjafton të lutesh për atë që e ke përgojuar, apo duhet medoemos t’i tregosh dhe t’i kërkosh falje?
• Disa kanë thënë se duhet njoftuar, njësoj si në të drejtat financiare, ku i dëmtuari përfiton nga kthimi i pasurisë së tij.
• Por mendimi më i drejtë, të cilin e kanë mbështetur Ibn Tejmije e Ibn Kajimi, është se nuk ka nevojë ta njoftosh. Sepse përgojimi nuk i ngjan pasurisë që mund të kthehet; ai është një plagë e fjalës që shpesh nuk shërohet dot nëse i hapet drejtpërdrejt atij që është goditur. Përkundrazi, t’ia thuash shpesh i ngurtëson zemrën, e lëndon më shumë dhe mund të shndërrohet në armiqësi të përhershme.
Sheriati nuk urdhëron gjëra që sjellin dëm më të madh se dobi. Ai synon të pakësojë të këqijat dhe të pastrojë shpirtrat, jo t’i ndezë më tej.
Përgojimi në kohën e rrjeteve sociale
Në kohën tonë, përgojimi ka marrë një dimension të ri. Nuk është vetëm fjala që thuhet pas shpine, por edhe fjala e shkruar në një koment, një status apo një mesazh të shpërndarë publikisht. Një fjalë e hedhur në rrjete sociale mund të qarkullojë me mijëra herë, duke rënduar zemrën e përgojuarit dhe duke shtuar peshën e gjynaheve për atë që e shpërndan.
Ajo që Ibn Kajimi thoshte në shekullin e tij, tingëllon edhe më e fortë sot: nuk ka nevojë të shkatërrojmë marrëdhënie duke i rrëfyer tjetrit gabimin tonë të gjuhës. Mjafton të kërkojmë falje nga Allahu, të lutemi për të dhe ta përmendim me të mirën aty ku dikur e përmendëm me të keq.
Si të shlyejmë mëkatin e përgojimit?
1. Pendohu sinqerisht para Allahut dhe prano gabimin e gjuhës.
2. Lutu për tjetrin: thuaj “O Allah, fal mua dhe atë”.
3. Përmende me të mirë aty ku dikur e përmende me të keq.
4. Ruaje veten në të ardhmen: mëso ta kontrollosh gjuhën dhe mos lejo që të shndërrohet në armë që plagos të tjerët.
Një pasqyrë për shpirtin tonë
Përgojimi nuk është vetëm një fjalë e thënë. Është pasqyrë e brendshme e shpirtit tonë: sa e pastër është zemra jonë ndaj të tjerëve? Nëse gjuha jonë përmend dobësitë e tyre, kjo tregon se shpirti ynë ka nevojë për pastrim.
Pendesa e vërtetë nuk është thjesht ndalimi i përgojimit, por edhe shndërrimi i gjuhës në burim të mirësisë: të përhapësh falje, mirësi, lutje dhe të kujtosh të tjerët për virtytet që kanë.
Kështu, fjala e Ibn Kajimit bëhet mesazh i gjallë për kohën tonë:
“Nuk ka lumturi më të madhe sesa të kthehesh nga gjuha e lëndimit në gjuhë që lutet për faljen dhe mëshirën.”
