Në çdo valë përplasjesh në rajon, forcat e rezistencës vazhdojnë të fitojnë përvojë në përballjen me makinerinë ushtarake të okupimit izraelit, e cila mbështetet në strategjinë e “tronditjes dhe frikësimit” si mjet për të zgjidhur shpejt betejat dhe për të shkaktuar kolaps psikologjik dhe operativ tek kundërshtari.
Kjo doktrinë ofensive nuk është e re – ajo përfaqëson vazhdimësinë e një ideologjie sigurie të ndërtuar nga liderët e projektit sionist që nga fillimi. Ajo bazohet në sulme të befasishme, goditjen e qendrave të komandës dhe kontrollit, dhe sulme ndaj frontit të brendshëm për të përhapur panik dhe paralizë.
Megjithatë, efektiviteti i kësaj strategjie – që më parë ishte e suksesshme në luftërat konvencionale të Izraelit – tashmë po përballet me sfida reale, për shkak të zhvillimit të strukturave të rezistencës dhe rritjes së gatishmërisë së kundërshtarëve të saj. Goditja fillestare nuk është më e mjaftueshme për të sjellë kolaps; në shumë raste, ajo është bërë hyrje për një përgjigje më të fortë, duke minuar analizat izraelite dhe duke i futur në një cikël konsumimi të gjatë.
Kjo është veçanërisht e dukshme në dy përvoja kryesore:
• Në Rripin e Gazës, ku rezistenca palestineze ka përballuar sulmet më brutale, ka ruajtur aftësinë për të ndërmarrë nisma dhe për të reaguar, pavarësisht nga përpjekjet për të eliminuar udhëheqësit dhe infrastrukturën e saj.
• Në Iran, i cili përballoi një sulm të papritur kundër objekteve bërthamore dhe udhëheqjes ushtarake. Por Irani arriti të përthithë goditjen dhe të reagojë me efikasitet në brendësi të territorit izraelit, duke shembur prestigjin e sulmit fillestar dhe duke tronditur besimin e popullsisë izraelite në qeverinë e vet.
⸻
Doktrina ofensive izraelite: Thelbi dhe dështimet
Teoria e “goditjes së parë shokuese” është shtylla e strategjisë izraelite – ajo synon të neutralizojë kundërshtarin që në sekondat e para. Kjo realizohet përmes sulmeve të sinkronizuara mbi qendrat komanduese, infrastrukturën ushtarake dhe objektiva civile për të shkatërruar moralin e popullatës dhe strukturën luftarake.
Kjo doktrinë ka qenë në zemër të sulmeve që nga Nakba më 1948, përmes agresionit më 1967, dhe luftërave të vazhdueshme në Liban e Palestinë. Besimi se lufta fitohet që në “goditjen e parë” ka formuar mendësinë ushtarake izraelite.
Por me rritjen e forcave të rezistencës, ky model nisi të dështojë – për herë të parë më 2006 kundër Hezbollahut, kur sulmet ajrore nuk paralizuan strukturën e tij. E njëjta gjë ndodhi në Gaza më 2008, 2012, 2014, 2021 dhe sidomos pas 7 tetorit 2023.
Izraeli atëherë nisi një sulm masiv ajror dhe tokësor mbi Gaza-n, duke synuar një kolaps total. Por përkundër shkatërrimit të paparë, rezistenca palestineze mbijetoi dhe ruajti iniciativën në disa fronte.
⸻
Përvoja e Gazës: Qëndresë dhe përshtatje nën zjarr
Rezistenca palestineze e organizoi veten për t’u përballur me një superfuqi ushtarake. Ata ndërtuan një strukturë fleksibël komande dhe manovrimi, qëndresë edhe në kushte të tmerrshme dhe ndarje të roleve për të mos ndalur funksionimin edhe në krizë.
Gjatë ofensivës më 2023, Izraeli goditi Shuja’iyya, Jabalia, Khan Yunis – por palestinezët e përthithën goditjen dhe e kthyen atë në përplasje të vazhdueshme. Ata reaguan me pritë, kundërsulme dhe taktika të reja, pa humbur asnjë zonë në kontroll të përhershëm të ushtrisë izraelite.
Edhe pas vrasjes së disa liderëve politikë dhe ushtarakë, rezistenca ruajti kohezionin e saj. Doktrina e “vendosmërisë përmes goditjes masive” u shndërrua në një bumerang: një qorrsokak moral dhe ushtarak për okupatorin izraelit.
⸻
Përvoja iraniane: Përthithje e goditjes dhe kundërpërgjigje e organizuar
Në natën mes 12-13 qershorit 2025, Izraeli sulmoi Iranin me një operacion të koduar “Luani në ngritje” – mbi 200 avionë e dronë goditën objekte bërthamore, qendra komanduese dhe liderë të Gardës Revolucionare. Goditja kishte mbështetje perëndimore dhe u nis nga baza sekrete në brendësi të Iranit.
Izraeli besonte se kjo do të çonte në kolaps total të Iranit. Por brenda orëve, Irani rikuperoi zinxhirin komandues, caktoi liderë të rinj dhe nisi kundërpërgjigjen – madje në zemër të territorit izraelit, duke goditur Ministrinë e Mbrojtjes dhe komanda ushtarake.
Përgjigja ishte:
1. E shpejtë dhe e koordinuar.
2. E mbështetur me mesazhe politike dhe rajonale të fuqishme.
3. E mbështetur në një bazë të dhënash të qëllimeve armike dhe raketa precize.
4. Pa krijuar vakum komandues pas atentateve.
Irani e tregoi se nuk është më viktimë e goditjeve të befasishme, por aktor strategjik i organizuar. Doktrina izraelite e “goditjes së parë vendimtare” u bë një bast i humbur.
⸻
Fundi i epokës së vendosmërisë izraelite
Dikur Izraeli diktonte kohën dhe vendin e luftës. Tani, kjo epokë ka marrë fund.
Transformimet strukturore në Lindjen e Mesme kanë sjellë një baraspeshë të re: forcat e rezistencës nuk janë më thjesht grupime me raketa – ato janë formacione të organizuara me strukturë alternative komande, taktikë psikologjike dhe njohje të thellë të armikut.
Gaza, mes rrethimit dhe shkatërrimit, provoi se vrasjet dhe masakrat nuk e shuajnë rezistencën – përkundrazi, ajo forcohet. Teherani, nga thellësia gjeografike, tregoi se distanca nuk është më pengesë për hakmarrje dhe se avantazhi teknologjik nuk garanton fitore.
Çdo përpjekje izraelite për një “goditje të shpejtë” tashmë bart rrezikun e një përplasjeje të zgjatur, konsumimi të thellë dhe humbje të kontrollit të narrativës ushtarake.
Kjo është, në thelb, fundi i epokës së vendosmërisë izraelite.
Marrë nga revista Saf në gjuhën boshnjake
