Yagil Levy, një nga sociologët më të njohur në Izrael, akuzon ushtrinë izraelite për t’u shndërruar në një instrument në strategjinë e qëndrimit në pushtet të kryeministrit Benjamin Netanyahu, duke theksuar se vazhdimi i luftës tashmë shërben për qëllime politike që tejkalojnë konsideratat e sigurisë.
1. Militarizimi i politikës dhe shtypja e protestave:
Levy paraqet një skenar imagjinar ku krahason rolin e ushtrisë dhe aparatit të sigurisë në shtypjen e zërave kundërshtues, për të treguar se ushtria – edhe pse nuk kryen drejtpërdrejt këtë rol – kontribuon përmes vazhdimit të luftës në krijimin e kushteve politike dhe ligjore për shtypjen e lirisë së shprehjes dhe heshtjen e protestave.
2. Vazhdimi i luftës si mjet për mbijetesë politike:
Sipas autorit, vendimi për të rifilluar operacionet ushtarake në mars 2025 nuk ishte i pafajshëm, por shërbeu për interesin e Netanyahu-t për të zgjatur jetëgjatësinë e qeverisë së tij. Ky vendim ndihmoi në rikthimin e partisë “Fuqia Hebraike” në koalicion, zbuti presionet nga e djathta që kërkonin dorëheqjen e tij dhe shtyu formimin e një komisioni të pavarur hetimor.
3. “Teoria e kamuflazhit” dhe historia e shfrytëzimit politik të luftës:
Levy aplikon “teorinë e kamuflazhit të shkaktuar nga lufta” në kontekstin izraelit, duke vënë në dukje se qeveritë – edhe në demokracitë – shpesh përdorin veprime ushtarake për të tërhequr vëmendjen nga krizat e brendshme, siç bëri Clinton me sulmet kundër Sudanit dhe Afganistanit në vitin 1998. Megjithatë, sipas Levy-t, ajo që po ndodh tani shkon përtej këtij modeli, pasi lufta po zhvillohet pa një mbështetje të vërtetë popullore dhe në rrethana që nuk përfaqësojnë një konsensus kombëtar.
4. Çmimi i luftës: civilët dhe ushtria rezerviste:
Autori tërheq vëmendjen se vazhdimi i luftës i shndërron ushtarët dhe civilët – si izraelitë ashtu edhe palestinezë – në “dëme dytësore”, në një kohë kur ushtria rezerviste është në shpërbërje dhe udhëheqja ushtarake ka humbur legjitimitetin për të marrë vendime. Ai veçon shefin e shtabit Eyal Zamir, duke e akuzuar për një lloj “grushti shteti nga brenda”, përmes mbështetjes së një pushteti politik që përballet me një krizë ekzistenciale me opozitën.
Përfundimi:
Yagil Levy paralajmëron se institucioni ushtarak izraelit, nën drejtimin e Zamir, nuk funksionon më si një organ i pavarur që vepron në përputhje me interesin kombëtar, por është bërë pjesë e një strategjie të një pushteti politik që kërkon të mbijetojë – edhe në kurriz të demokracisë dhe legjitimitetit. Ai e cilëson këtë zhvillim si të paprecedentë në historinë e Izraelit dhe në përvojën e shteteve demokratike moderne.
