Roli i paevitueshëm i Ankarasë në një ekuacion të vështirë gjeopolitik
Në një përpjekje tjetër për të theksuar rolin gjeostrategjik të Turqisë dhe për të thelluar marrëdhënien e saj strategjike me Evropën, po promovohet përfshirja e Turqisë në procesin e përfundimit të konfliktit në Ukrainë, me një rol në ofrimin e garancive të sigurisë për Ukrainën.
Garancitë e sigurisë për Ukrainën janë një pjesë e rëndësishme e diskutimeve dhe konsultimeve të vazhdueshme, pasi për momentin duket se perspektiva e anëtarësimit të Ukrainës në NATO, e cila është një “vijë e kuqe” për Moskën, është përjashtuar, madje edhe nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump.
Vetë Trump, në deklaratat e tij pas Alaskës dhe takimit me Volodymyr Zelensky dhe udhëheqësit evropianë në Shtëpinë e Bardhë, deklaroi se do të kishte garanci të forta sigurie për Ukrainën. Megjithatë, ai duket se e hodhi poshtë vendosjen e forcave amerikane si një forcë paqeruajtëse në rajon, e cila do të garantonte sigurinë e Ukrainës dhe do të mbikëqyrte zbatimin e çdo marrëveshjeje paqeje.
Evropianët e kuptojnë se barra e rëndë e garancive të sigurisë do të bjerë mbi supet e tyre, dhe kjo është një përgjegjësi serioze, për të cilën ata po kërkojnë “partnerë”.
Ata duket se duan t’ia caktojnë këtë rol Turqisë, e cila është deklaruar e gatshme për t’u stacionuar me forca në Ukrainë, duke theksuar avantazhin e marrëdhënieve të mira të Ankarasë si me Moskën ashtu edhe me Kievin.
Diskutimi duket se u hap nga Presidenti francez Emmanuel Macron, i cili në deklaratat e tij në Uashington theksoi se pas një takimi trepalësh midis Trump – Putin – Zelensky, duhet të thirret një takim i zgjeruar me pjesëmarrjen e evropianëve dhe Turqisë.
Të martën pasdite, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Mark Rutte pati një bisedë telefonike me Presidentin Erdogan, dhe deklarata e presidencës turke është zbuluese për përmbajtjen e konsultimeve në vazhdim. Presidenca turke raporton se Erdogan dhe Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s “përmendën rolin e rëndësishëm të Turqisë në procesin e paqes në Ukrainë dhe në sigurinë e Detit të Zi dhe ranë dakord për kontributin e Turqisë, një nga vendet më të rëndësishme të NATO-s, në procesin e paqes dhe për koordinim të ngushtë. Ata gjithashtu shkëmbyen mendime mbi garancitë e mundshme dhe të qëndrueshme të sigurisë”.
Në videokonferencën “Aleanca e të Gatshmëve” të mbajtur të martën mori pjesë zëvendëskryeministri turk Cevdet Yilmaz, duke përfaqësuar Presidentin Erdogan, i cili shprehu gatishmërinë e Turqisë për të kontribuar me forcat e saj për paqen në Ukrainë.
Menjëherë pas takimeve në Alaska dhe në Shtëpinë e Bardhë, pati një breshëri kontaktesh diplomatike me Turqinë, të cilat i intensifikuan këto skenarë. Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov kontaktoi homologun e tij turk Hakan Fidan, i cili pati gjithashtu një bisedë telefonike me Sekretarin e Shtetit të SHBA-së Marcio Rubio. Fidan pati gjithashtu biseda telefonike me homologët e tij gjermanë dhe britanikë për të vlerësuar situatën në Ukrainë pas takimeve të fundit të samitit.
Turqia po investon qartë në rolin që është e përgatitur të marrë përsipër në ofrimin e garancive të sigurisë në një proces paqeje në Ukrainë, me vendosjen e forcave në territorin e saj, me qëllim rivendosjen e një marrëdhënieje të fortë pune me Presidentin e SHBA-së Trump dhe në të njëjtën kohë forcimin e marrëdhënies së saj me Evropën. Kjo po ndodh në një kohë kur proceset janë duke u zhvilluar edhe për zhvillimin e Mbrojtjes Evropiane, në të cilën Ankaraja dëshiron të ketë përfshirje të drejtpërdrejtë, edhe përmes industrisë turke të mbrojtjes. Megjithatë, mbi të gjitha, ajo kërkon të nxjerrë në pah atë që Erdogan dhe diplomacia turke shpesh mbështesin: se Turqia është një partner i vlefshëm dhe i pazëvendësueshëm për sigurinë kolektive të Evropës. /tesheshi.com/
