Një Vit i Ri
Përsiatje mbi kohën, jetën dhe fundin tonë të pashmangshëm
Kur u ula për të shkruar këtë kapitull, nuk kisha ndonjë temë të caktuar në mendje. Por sytë m’u ndalën në kalendarin e varur në mur, ku dallova shënimin: “Dita e parë e Muharremit”.
Ishte dita që shënon fillimin e një viti të ri sipas kalendarit islam. Dhe, në mënyrë të pashmangshme, kuptova se një vit tjetër kishte përfunduar. Një natë e zakonshme e kishte mbyllur përgjithmonë një segment të jetës sime.
⸻
Ashtu si udhëtari që përfundon një etapë të rrugës dhe ndalet për të marrë frymë, edhe ne ndalemi sot, për të parë ç’kemi lënë pas dhe ç’na pret përpara.
Ashtu si tregtari që mbyll vitin financiar dhe llogarit fitimet e humbjet, edhe ne duhet të bëjmë bilancin tonë: çfarë kemi fituar? Çfarë kemi humbur?
Kjo ditë është një ndalesë. Në rrugëtimin tonë të përditshëm, jeta na jep raste si këto për të reflektuar. A nuk ia vlen të ndalemi për një orë, të mendojmë thellë, të kujtojmë, të llogarisim dhe të nxjerrim mësime?
⸻
Sot është dita e parë e një viti të ri. Para nesh shtrihet një rrugë e gjatë – me mundësi për punë, ndërtim, përmirësim. Nëse e shfrytëzojmë, do ta bartim me vete si një bagazh të vlefshëm për jetën tjetër.
Por nëse e shpërdorojmë, do të humbë përjetësisht – si dita që përfundoi mbrëmë dhe nuk do të rikthehet më kurrë.
Ne gjithmonë mendojmë për të ardhmen. Por… çfarë është ajo?
Një vit më parë, në po këtë ditë, edhe atëherë thamë: “Kemi përpara një vit të tërë!”
Tani, ai vit ka kaluar.
Kujtoni ditën e parë të Muharremit të para pesë, dhjetë apo njëzet vitesh – ku janë ato ditë? Ku janë ëndrrat e atyre viteve? Ku janë premtimet tona ndaj vetes?
⸻
Koha është si një mall që po na shitet me pakicë – sekondë pas sekonde.
Kush nuk e punon tokën në sezon, nuk korr asgjë.
Nëse nuk u përgatite për provimin e qershorit, do të presësh shtatorin.
Nëse nuk mbolle sot, nesër do të korrësh vetëm zbrazëti.
⸻
Viti përfundon, por shumëkush nuk ndien asgjë. Mendon se ende është i gjallë, por nuk e kupton që një pjesë e jetës së tij ka përfunduar.
Ashtu si punonjësi që merr pushimin vjetor njëmujor – nëse i harxhon 10 ditë në kotësi, ka humbur më shumë se një javë që nuk kthehet më.
Çdo vit që ikën, është një copë nga jeta që largohet përgjithmonë.
⸻
Hap një revistë të vitit 1938. Autori fliste për “të ardhmen”, për vitin 1966.
Lexoj atë shkrim sot dhe duket sikur e ka shkruar dje.
Ashtu është edhe jeta jonë.
Shpresojmë për të ardhmen, por ajo na ikën me shpejtësi marramendëse dhe shndërrohet në të kaluar para se të kuptojmë.
⸻
Po cili është ky “e ardhme” për të cilën mundohemi, luftojmë, sakrifikojmë?
Për disa, është të arrijnë diplomën. Për të tjerë, të martohen, të kenë shtëpi, të kenë fëmijë, pasuri, famë, libra të botuar, lavdi…
Por çfarë ndodh më pas?
Arrijmë aty – dhe zbulojmë boshllëkun.
Nëse nuk kemi një qëllim më të lartë, përtej kësaj bote, atëherë jeta mbetet një garë e pakuptimtë.
Ndjekim një ëndërr – dhe kur e kapim, ajo tretet si avull.
⸻
E ardhmja? Në të vërtetë, ajo nuk ekziston.
Sepse sapo të vijë, ajo bëhet e tashme. Dhe menjëherë më pas – bëhet e shkuar.
Është si një karrotë e varur para një kali që nuk arrin kurrë.
⸻
Po, këto ndoshta duken si filozofi. Por janë të vërteta.
Ne jetojmë në luks, në rehati, por harrojmë që po udhëtojmë.
Të gjithë jemi udhëtarë. Por shumë prej nesh nuk kemi përgatitur bagazhet tona.
Shijojmë ushqimin në restorantin e udhëtimit, por nuk dimë ku jemi nisur.
Disa po nisen drejt Azisë, disa drejt Evropës, disa drejt përjetësisë.
⸻
Sa njerëz pyesin veten:
Pse u krijuam? Për çfarë jetojmë? Ku po shkojmë?
Ne e mbushim kohën tonë me zhurmë, me fjalë të kota, me argëtime.
Nëse na lë vetëm një çast mendimi i thellë – ngutemi ta fshijmë me telefon, me shoqëri, me ndonjë libër të lehtë apo me ndonjë shaka.
Por kjo është një vetëtradhti.
⸻
E harrojmë vdekjen – edhe pse është para nesh në çdo moment.
Na ftojnë në dasma, por nuk mendojmë për varret.
Dëgjojmë për vdekjen e të tjerëve – por nuk ndalemi të mendojmë se një ditë do të jemi ne lajmi i radhës.
⸻
Të dashur lexues,
Ne i kalojmë ditët tona në pakujdesi.
Por ndoshta sot është dita për të ndaluar.
Të ndalemi si udhëtari në fund të etapës.
Të hapim regjistrin tonë dhe të pyesim:
Çfarë kemi fituar? Çfarë kemi humbur?
Të themi:
“O Zot, falna për çfarë ka kaluar, dhe ndihmona për çfarë vjen!”
⸻
O Zot, nëse ke shkruar për ne që të jetojmë – bëje këtë jetë një jetë të hajrit.
E nëse na ke shkruar vdekjen – na e përmbyll jetën me falje, mëshirë, dhe bashkim me të drejtët.
Na fal për mëkatet tona, na shlyej të këqijat, dhe na bashko me njerëzit e mirë. Amin.
Shejh Ali Tantavi
