Kostot globale të transportit detar për naftën dhe gazin kanë shpërthyer në nivele të paprecedentë historikë, ndërsa konflikti midis SHBA-së dhe Iranit ka arritur në pikën e thyerjes pas shënjestrimit të anijeve në Ngushticën e Hormuzit.

Kjo rrugë ujore jetike, përmes së cilës kalon rreth 20 për qind e konsumit botëror të naftës, pothuajse është paralizuar tërësisht pasi Teherani u hakmor ndaj sulmeve amerikane dhe izraelite, të cilat raportohet se shkaktyan vdekjen e Liderit Suprem, Ayatollah Khamenei.

Frika nga një mbyllje e zgjatur, ka bërë që çmimet e naftës bruto të rriten me dhjetë për qind vetëm brenda kësaj jave. Të dhënat e fundit nga LSEG tregojnë se tarifa për super-tankerët VLCC, që transportojnë deri në dy milionë fuçi naftë drejt Azisë, ka arritur shifrën marramendëse prej mbi 423.000 dollarë në ditë, duke u dyfishuar brenda pak orësh.

Ndërkohë, tregu i Gazit Natyror të Lëngshëm (LNG) nuk ka mbetur pas, me tarifat që u rritën me mbi 40 për qind pasi Katari njoftoi pezullimin e prodhimit të tij. Ekspertët e industrisë, si ata të Wood Mackenzie, paralajmërojnë se disponueshmëria e anijeve është në nivele kritike dhe konkurrenca për mjetet e mbetura do të jetë e egër.

Megjithëse Komanda Qendrore e SHBA-së pohon se ngushtica mbetet teknikisht e hapur, zyrtarët e Gardës Revolucionare iraniane kanë deklaruar se do të qëllojnë mbi çdo mjet lundrues që tenton kalimin.

Kjo pasiguri ekstreme, ka detyruar shtetet si Koreja e Jugut të urdhërojnë operatorët e tyre detarë që të shmangin rajonin, ndërsa kompanitë e mëdha po hartojnë plane emergjence për rrugë alternative që do të rrisnin akoma më shumë kostot finale për konsumatorët anembanë botës.

Derisa të garantohet siguria e lundrimit, tregtia globale e energjisë do të mbetet në një gjendje pezullie që kërcënon stabilitetin ekonomik ndërkombëtar. /tesheshi.com/