Goditje të befasishme pa u zhytur në moçale afatgjata
Me përshkallëzimin e tensioneve mes Iranit dhe “Izraelit”, janë shfaqur qartë konturat e një strategjie të re ushtarake amerikane që po riformulohet nën emrin: “Doktrina Trump”, e cila bazohet në tri shtylla:
1. Një interes i qartë amerikan.
2. Përpjekje për ta zgjidhur krizën në mënyrë diplomatike.
3. Përdorim i forcës shkatërruese dhe më pas tërheqje e menjëhershme, pa angazhim në prani afatgjatë, rindërtim apo aleanca të lodhshme.
🔺 Sulmi ajror i fundit mbi objektet bërthamore iraniane me avionë fantazmë B-2 është shembulli më i qartë praktik i kësaj doktrine: SHBA kreu goditjen, shpalli armëpushimin dhe rikthimin në rrugën diplomatike.
Por kjo qasje ngre disa pikëpyetje ushtarake:
⸻
🎯 1. Çfarë do të thotë “forcë shkatërruese”?
Doktrina i referohet goditjeve precize me ndikim të lartë që synojnë infrastrukturën kritike, pa u zhytur në rrëzimin e regjimeve apo pushtimin e territoreve. Kjo filozofi frymëzohet nga operacione të tilla si:
• Eliminimi i Kasim Sulejmanit (2020),
• Vrasja e Abu Bakr al-Bagdadit,
• Sulme të kufizuara ndaj Houthive në Jemen.
⸻
2. Shtrirja operacionale dhe politike e doktrinës
Bazohet në parimin “godit dhe tërhiqu”, çka:
• Rrit efektin e menjëhershëm të frikësimit pa u përfshirë politikisht.
• Ul koston e luftërave të gjata.
• Përputhet me klimën zgjedhore në SHBA që refuzon aventurat jashtë vendit.
⸻
3. Sfidat në terren
Megjithëse qasja operacionale është e qartë, kjo doktrinë përballet me disa ndërlikime serioze, përfshirë:
• Pamundësia për të ndryshuar sjelljen strategjike të armikut.
• Rreziku i kundërpërgjigjeve asimetrike dhe të paparashikueshme (si reagimi iranian pas sulmeve).
• Brishtësia e armëpushimit pas goditjes nëse nuk pason një lëvizje diplomatike e fuqishme.
⸻
4. A është “një doktrinë e vërtetë” apo një reagim spontan?
Analistë si Aaron David Miller dhe institucione si Carnegie mendojnë se Trump nuk ka një doktrinë strategjike të qartë, por vepron me instinkt dhe reagime të menjëhershme.
Nga ana tjetër, përkrahësit e tij e konsiderojnë atë një “doktrinë efektive sulmuese”, që synon “paqe përmes forcës”, duke demonstruar fuqinë ushtarake pa derdhur gjak amerikan.
⸻
5. Cili është vendi i kësaj doktrine në përballjen me Iranin?
Rifillimi i bisedimeve me Teheranin pas goditjeve nënkupton se sulmi mund të ketë qenë vetëm një mjet presioni për negociata, dhe jo nisje e një lufte të madhe. Por kjo sjell rreziqe si:
• Reagime të papritura nga Irani ose aleatët e tij.
• Përshkallëzim rajonal që mund të tërheqë “Izraelin” dhe SHBA-në në një luftë të padëshiruar.
⸻
Dekonstruktimi i doktrinës së re
Po përballemi me një shkollë të re ushtarake amerikane në formim, me filozofinë:
“Përdor çekiçin, pastaj tërhiqu para se të bjerë tavani mbi ty.”
