▪️ Zëvendëskomandanti suprem i forcave të NATO-s në Evropë, John Stringer, ka paralajmëruar se përhapja e gjerë e dronëve me kosto të ulët dhe sulmeve të dendura ajrore po u krijon sfida të paprecedenta sistemeve perëndimore të mbrojtjes ajrore.
▪️ Ai theksoi se mbështetja tradicionale te avionët luftarakë të avancuar dhe raketat e kushtueshme përgjuese nuk mjafton më për t’u përballur me kërcënimet moderne, në një kohë kur kundërshtarët mund të lëshojnë numër të madh dronësh të lirë.
▪️ Zyrtarët e Aleancës vlerësojnë se luftërat në Ukrainë dhe në Lindjen e Mesme kanë treguar kufijtë e qasjes që synon t’i rrëzojë të gjitha objektivat ajrore me mjete mbrojtëse shumë të kushtueshme.
▪️ Kërcënimet sot shtrihen nga dronët komercialë dhe dronët e lirë vetëvrasës, deri te raketat balistike dhe armët hipersonike; kjo kërkon zhvillimin e shtresave mbrojtëse më të larmishme dhe me kosto më të ulët.
▪️ NATO po përballet me një problem në rritje: përdorimin e raketave përgjuese që kushtojnë miliona dollarë për të rrëzuar dronë me vlerë vetëm disa dhjetëra mijëra dollarë.
▪️ Përvoja ukrainase i ka shtyrë vendet e Aleancës të shqyrtojnë zgjidhje alternative, të mbështetura te dronët përgjuese me kosto të ulët dhe sensorët më të thjeshtë e më të lirë për zbulimin e kërcënimeve ajrore.
▪️ Po ashtu, është vënë në pah rëndësia e inovacionit të shpejtë dhe e kompanive të reja teknologjike në zhvillimin e sistemeve kundër dronëve, larg mbështetjes së vetme te industritë tradicionale të mbrojtjes.
▪️ Zyrtarët e NATO-s kanë theksuar se përballja me kërcënimet ajrore kërkon ndërthurjen e mbrojtjes me sulmin: duke goditur vendet e prodhimit të armëve, objektet e fabrikimit dhe infrastrukturën ushtarake të kundërshtarit, jo vetëm duke përgjuar mjetet fluturuese pasi të jenë lëshuar.
▪️ Vlerësimet ushtarake tregojnë se arritja e kontrollit të plotë ajror, siç ndodhte në dekadat e kaluara, mund të bëhet më e vështirë në luftërat e ardhshme, sidomos përballë fuqive të mëdha si Rusia ose Kina.
▪️ NATO po shkon drejt ristrukturimit të qendrave të komandës dhe kontrollit ajror, duke i bërë ato më të shpërndara dhe të decentralizuara, për të ulur mundësinë që të goditen gjatë konflikteve të mëdha.
▪️ Aleanca vlerëson se kërcënimet e reja nënkuptojnë se edhe territoret e vendeve perëndimore nuk janë më larg rreziqeve të luftës, pasi raketat dhe dronët me rreze të gjatë mund të godasin objekte dhe infrastruktura që më parë konsideroheshin jashtë rrezikut të drejtpërdrejtë.
▪️ Ky ndryshim pasqyron fillimin e një faze të re në doktrinën ushtarake perëndimore, e cila mbështetet te mbrojtja shumë-shtresore, kostoja më e ulët dhe përdorimi gjithnjë e më i madh i teknologjive pa pilot dhe luftës elektronike.
Qasioun për Studime: Telegram – X – Facebook
