Azerbajxhani dhe Armenia, me marrëveshje paqeje diktuar nga Trump
Udhëheqësit e Azerbajxhanit dhe Armenisë nënshkruan një marrëveshje që synon t’i japë fund dekadave të konfliktit, ndodhur kjo në Shtëpinë e Bardhë të premten.
Presidenti i Azerbajxhanit Ilham Aliyev dhe kryeministri armen Nikol Pashinyan shtrënguan duart pasi presidenti amerikan e quajti ngjarjen “historike”.
“Kemi pritur shumë kohë”, tha Trump për marrëveshjen, e cila do të rihapë disa rrugë kryesore transporti midis vendeve dhe do të rrisë ndikimin e SHBA-së në rajon.
Azerbajxhani dhe Armenia luftuan për Nagorno-Karabakun, një enklavë etnike armene në Azerbajxhan, në vitet 1980 dhe 1990, dhe dhuna është ndezur në vitet që nga ajo kohë.
Të premten, Trump tha se Armenia dhe Azerbajxhani kishin premtuar të ndërprisnin të gjitha armiqësitë “përgjithmonë” dhe të hapnin udhëtimet, biznesin dhe marrëdhëniet diplomatike.
“Sot po vendosim paqen në Kaukaz”, tha Aliyev. “Kemi humbur shumë vite duke u angazhuar në luftëra, pushtim dhe gjakderdhje”.
Pashinyan e quajti nënshkrimin një “moment të rëndësishëm historik” në marrëdhëniet midis dy vendeve.
“Ata luftuan për tridhjetë e pesë vjet dhe tani janë miq dhe do të jenë miq për një kohë të gjatë”, tha Trump në këtë akt të diktuar prej tij.
Shtëpia e Bardhë tha se si pjesë e marrëveshjes, Shtetet e Bashkuara do të ndihmonin gjithashtu në ndërtimin e një korridori të madh prej 43 kilometrash – që lidh Turqinë me Azerbajxhanin nëpërmjet Armenisë. Do të quhet “Autostrada Trump për Paqe dhe Prosperitet Ndërkombëtar” dhe do të ndihmojë në sigurimin e aksesit në Perëndim.
Rruga do të lidhë Azerbajxhanin dhe enklavën autonome të Nakhiçevanit, të cilat ndahen nga territori armen. Aliyev më parë ka kërkuar që Armenia t’i japë vendit të tij një korridor hekurudhor Nakhiçevanit.
Armenia donte kontrollin e rrugës, dhe udhëheqësi i Azerbajxhanit më parë ka kërcënuar se do ta pushtojë korridorin me forcë. Çështja ka bllokuar vazhdimisht bisedimet e mëparshme të paqes.
Të dy udhëheqësit vlerësuan Trump-in dhe ekipin e tij gjatë gjithë takimit: “Presidenti Trump, në gjashtë muaj, ka bërë një mrekulli”, tha Aliyev.
Trump tha se ai gjithashtu nënshkroi një marrëveshje dypalëshe me të dy vendet për të zgjeruar tregtinë e energjisë dhe teknologjisë.
Presidenti amerikan është përpjekur të ndërmjetësojë marrëveshje paqeje midis disa vendeve ndërluftuese gjatë mandatit të tij të dytë.
Kjo marrëveshje shënon gjithashtu zgjerimin e ndikimit të SHBA-së në rajon në kurriz të Rusisë. Për më shumë se një shekull, Kremlini ka luajtur rolin e autoritetit dhe ndërmjetësit të paqes atje.
E ndërsa ndodh ky zhvillim në Kaukas, në Lindjen e Mesme, në Gaza, duket se Trump ka tjetër fytyrë, atë të një mbështetësi të kamufluar të Izraelit. Ndryshe edhe aty do kishte shenja fundlufte, gjë që nuk po ndodh. /tesheshi.com/
