Çështja e mprehtë e një direktive nga BE që mund t’i kushtojë ndëprerjen me gaz të lëngshëm nga shteti i Gjirit
Në një letër drejtuar Komisionit Evropian (KE) dhe qeverisë belge, e cila u sigurua nga e përditshmja gjermane Welt am Sonntag, qeveria e Katarit kërcënoi anëtarët e Bashkimit Evropian me pezullimin e furnizimit me gaz natyror të lëngshëm (LNG) nëse rregulloret kontroverse për mbrojtjen e mjedisit nuk tërhiqen.
Le t’ju kujtojmë se Katari është furnizuesi i tretë më i madh i gazit natyror në Evropë, furnizimet e të cilit po fitojnë rëndësi shtesë për shkak të vendimit të BE-së për të ndërprerë plotësisht rrjedhën e gazit nga Rusia.
Direktiva kontraverse
Në një letër drejtuar qeverisë belge të datës 21 maj, ministri i Energjisë i Katarit, Saad Sherida al-Kaabi, deklaroi se vendi po i përgjigjet Direktivës së BE-së për Qëndrueshmërinë e Korporatave (CSDDD), e cila kërkon që kompanitë e mëdha që operojnë në BE të identifikojnë dhe adresojnë çështjet e të drejtave të njeriut dhe mjedisit në zinxhirët e tyre të furnizimit.
“Thënë thjesht, nëse nuk bëhen ndryshime të mëtejshme në CSDDD, Shteti i Katarit dhe Qatar Energy, tha al-Kaabi, nuk do të kenë zgjidhje tjetër veçse të shqyrtojnë seriozisht tregjet alternative jashtë BE-së për LNG-në e tij dhe produktet e tjera, të cilat ofrojnë një mjedis biznesi më të qëndrueshëm dhe mikpritës,” raportoi Reuters, duke cituar citate nga letra e lartpërmendur e botuar nga Welt am Sonntag.
Një zëdhënës i Komisionit Evropian konfirmoi për Reuters se kishte marrë letrën, duke zbuluar se Komisioni dhe shtetet anëtare të BE-së po negocionin aktualisht ndryshime në direktivën e qëndrueshmërisë korporative.
“Tani është në dorën e tyre të negociojnë dhe të miratojnë ndryshimet thelbësore të thjeshtimit të propozuara nga Komisioni”, tha zëdhënësi.
Brukseli më herët këtë vit propozoi ndryshime në direktivën e qëndrueshmërisë korporative për të ulur kërkesat, duke përfshirë shtyrjen e lançimit të saj me një vit, në mesin e vitit 2028, dhe kufizimin e kontrolleve që kompanitë do të duhet të kryejnë në zinxhirët e tyre të furnizimit. Kompanitë që nuk i përmbushin kërkesat mund të përballen me gjoba deri në pesë përqind të xhiros së tyre globale, shtoi Reuters.
Rifokus në Azi
Saad al-Kaabi dërgoi paralajmërimin në emër të qeverisë së Katarit, si dhe Qatar Energy, ku ai është drejtor ekzekutiv dhe e cila ka kontrata afatgjata me kompanitë evropiane për të furnizuar LNG. Nëse BE do të këmbëngulte në direktivë, kompanitë që bashkëpunojnë me Qatar Energy do të preken nga penalitetet.
“As Shteti i Katarit dhe as Qatar Energy nuk kanë ndonjë plan për të arritur zero emetime neto të CO2 në të ardhmen e afërt“, thuhet në letrën e Kaabit. Katari gjithashtu ka dërguar sinjale gjatë vitit të kaluar se kompania e tij shtetërore e LNG-së nuk do të mbajë koston e mundshme shtesë të të bërit biznes me Evropën, por do t’i drejtohet tregjeve të tjera.
Vlerësohet se Katari mund t’i ridrejtojë lehtësisht furnizimet e tij në Kinë, Indi dhe tregje të tjera aziatike. Megjithatë, disa media evropiane kanë kujtuar se ambicia e Katarit është të dyfishojë prodhimin e tij të LNG-së në mënyrë që të forcojë rolin e tij energjetik në Azi dhe Evropë. Prodhimi aktual i LNG-së i Katarit është 77 milionë ton dhe është planifikuar të zgjerohet në 142 milionë ton në vit deri në vitin 2027.
ksportet e LNG-së të Katarit në BE u rritën me 13.7 përqind në tremujorin e parë të vitit 2025 krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Sipas Al-Sharq, eksportet e gazit të Katarit në Evropë në tremujorin e parë të vitit 2024 arritën në rreth 2.33 milionë ton dhe në gjashtë muajt e parë të vitit të kaluar arritën në rreth 2.65 milionë ton.
Evropa blen sasitë më të mëdha të LNG-së nga Shtetet e Bashkuara, rreth 50 përqind të konsumit vjetor. Rusia mbetet në vendin e dytë me një pjesëmarrje të konsumit evropian prej 17 përqind, ndërsa Katari dhe Algjeria janë afërsisht të barabarta në vendin e tretë dhe të katërt me pjesëmarrje prej rreth nëntë përqind, të cilat ndryshojnë në varësi të kohës së vitit.
Sasi të konsiderueshme të LNG-së shkojnë gjithashtu në Evropë nga Nigeria dhe Angola, por në rast të përkeqësimit të marrëdhënieve midis BE-së dhe Katarit dhe ndërprerjes së paralajmëruar të furnizimeve nga Rusia, vetëm Shtetet e Bashkuara mund ta mbyllin hendekun e nevojshëm. /tesheshi.com/
